Katheterisatie is een medische handeling waarbij een dun, flexibel slangetje – een katheter – in de blaas wordt ingebracht om urine af te voeren. Dit kan nodig zijn wanneer iemand niet zelfstandig kan plassen of wanneer de blaas niet volledig geleegd wordt. Er bestaan verschillende vormen van katheterisatie, afhankelijk van de medische noodzaak en de fysieke situatie van de patiënt
Katheterisatie altijd op voorschrift van een arts of specialist moet gebeuren. Zelf katheteriseren zonder medische begeleiding kan leiden tot ernstige complicaties zoals infecties, beschadiging van de urinewegen of zelfs nierproblemen
Waarom katheteriseren?
Er zijn diverse medische redenen waarom katheterisatie noodzakelijk kan zijn:
Urineretentie (het niet kunnen legen van de blaas).
Blaasdisfunctie door neurologische aandoeningen (zoals MS of dwarslaesie).
Na operaties aan de prostaat, blaas of onderbuik.
Bij langdurige immobiliteit.
Voor nauwkeurige urineproductiemeting in het ziekenhuis.
Katheterisatie kan tijdelijk of langdurig zijn, afhankelijk van de oorzaak en het herstelproces.
Katheteriseren bij mannen
Bij mannen is katheterisatie technisch complexer vanwege de langere en bochtigere plasbuis. Dit verhoogt het risico op ongemak of beschadiging bij het inbrengen. Daarom is het essentieel dat deze handeling wordt uitgevoerd door een getrainde zorgverlener of na grondige instructie bij zelfkatheterisatie.
Katheteriseren bij vrouwen
Het risico op urineweginfectie door katheters begint al bij het inbrengen van de katheter. Is de katheter niet steriel? Of is de huid rond de urethra niet goed gereinigd? Dan kunnen bacteriën van de huid of uit de omgeving in de blaas terecht komen. Dat kan weer leiden tot infecties.
Hekura Enlight Alpha
Verlicht de levens van mannen met blaasproblemen
Katheteriseren: Soorten
Er zijn verschillende soorten katheters, elk met een specifieke toepassing:
Verblijfskatheter: blijft voor langere tijd in de blaas.
Eenmalige katheter: wordt kort gebruikt en daarna verwijderd.
Suprapubische katheter: via de buikwand geplaatst.
Condoomkatheter: extern aangebracht bij mannen.
De keuze voor een type katheter hangt af van de medische indicatie, de duur van gebruik en de voorkeur van de patiënt
Eenmalige katheter
Een eenmalige katheter is bedoeld om de blaas op een gecontroleerde en hygiënische manier te legen. De katheter wordt via de plasbuis ingebracht, waarna de urine direct wordt afgevoerd. Na gebruik wordt de katheter verwijderd en weggegooid. Deze methode wordt vaak meerdere keren per dag toegepast en is geschikt voor mensen die zelfstandig willen katheteriseren. Dankzij moderne materialen en coatings is het gebruik comfortabel en veilig.
Verblijfskatheter
Een verblijfskatheter, ook wel een Foley-katheter genoemd, blijft voor langere tijd in de blaas zitten. De katheter wordt via de plasbuis ingebracht en op zijn plaats gehouden door een ballonnetje dat in de blaas wordt opgeblazen. De urine loopt continu af in een opvangzak. Deze oplossing wordt vaak gebruikt bij mensen die langdurige zorg nodig hebben of tijdelijk niet zelf kunnen plassen.
Suprapubische katheter
Een suprapubische katheter wordt via een kleine opening in de onderbuik rechtstreeks in de blaas geplaatst. Dit gebeurt meestal onder medische begeleiding. Deze katheter is een goed alternatief wanneer het inbrengen via de plasbuis niet mogelijk of wenselijk is. Omdat de katheter niet door de urethra loopt, is het risico op irritatie of beschadiging van de plasbuis kleiner. De suprapubische katheter is geschikt voor langdurig gebruik en biedt vaak meer comfort bij dagelijkse activiteiten.
Condoomkatheter
De condoomkatheter is een externe oplossing voor mannen met urine-incontinentie. Deze katheter wordt als een soort condoom over de penis geschoven en aangesloten op een opvangzak. Omdat er geen buisje in de plasbuis hoeft te worden ingebracht, is deze methode minder belastend en comfortabeler voor langdurig gebruik. De huidvriendelijke materialen zorgen voor een goede pasvorm en minimale kans op huidirritatie. De condoomkatheter is vooral geschikt voor mannen die geen urineretentie hebben, maar wel controleverlies over de blaas.
Zelf katheteriseren
Zelfkatheterisatie is mogelijk, maar vereist een zorgvuldige training door een specialist. De patiënt leert hoe hij of zij de katheter op een veilige, hygiënische manier kan inbrengen. Regelmatige controle en begeleiding blijven noodzakelijk om complicaties te voorkomen.
Disclaimer
Let op: Katheterisatie is een medische handeling die uitsluitend op advies van een arts of verpleegkundige mag worden uitgevoerd. Begin nooit op eigen initiatief met katheteriseren. De juiste keuze van katheter, techniek en hygiëne zijn essentieel voor een veilige toepassing.
Wij hebben dit blogartikel met de grootst mogelijke zorgvuldigheid geschreven met behulp van externe deskundigen. Ondanks de betrachte zorgvuldigheid staat van Heek Medical er niet voor in dat de informatie volledig, juist en/of up-to-date is. De informatie is uitsluitend bedoeld als algemene informatie. Van Heek Medical is niet aansprakelijk, uit welke hoofde dan ook, voor schade die voortvloeit uit en/of verband houdt met de informatie. Deze informatie is nimmer een vervanging voor medische zorg. Ieder mens is uniek. Kennelijke vergissingen of kennelijke fouten binden Van Heek Medical niet.
